1222 Kıbrıs depremi
[[Dosya:
1222 Kıbrıs depremi is located in Cyprus
1222 Kıbrıs depremi
|240px|1222 Kıbrıs depremi]]
Tarih 11 Mayıs 1222
Saat 06:15 UTC
Büyüklük 7.0-7.5
Şiddet IX
Merkez üs 34°42′K 32°36′D / 34.7°K 32.6°D / 34.7; 32.6Koordinatlar: 34°42′K 32°36′D / 34.7°K 32.6°D / 34.7; 32.6
Etkilenen ülkeler/bölgeler Kıbrıs (ada)
Tsunami evet

1222 Kıbrıs depremi, 11 Mayıs 1222 tarihinde saat 06:15 sularında Kıbrıs'ta meydana gelen bir deprem. Büyüklüğü tahmini olarak 7.0-7.5 idi ve Libya ile İskenderiye'de gözlemlenmiş bir tsunamiye yol açtı. En şiddetli biçimde Lefkoşa, Limasol ve Baf'ta hissedildi.[1]

Tektonik durumu

Depremin tahmini konumu Kıbrıs'ın güneybatısı olup Kıbrıs arkı üzerinde gerçekleştiği düşünülmektedir. Kıbrıs arkı, Afrika levhasının Anadolu levhasıyla olan levha sınırının bir parçasıdır.[2] Kıbrıs'ın batısında kuzeydoğu-güneybatı doğrultusunda bir gerginlik tespit edilmiştir ve bölgedeki büyük depremlerin sebebinin de bu olduğu düşünülmektedir.[2]

Zararlar

Limasol ve Lefkoşa gibi adanın başka yerlerinde de büyük zarar meydana gelmesine karşın depremde en büyük hasarı çok büyük can kaybının yaşandığı Baf almıştır.[3] Bizanslıların yapmış olduğu bir kale olan Baf Kalesi yıkılmış ve Lüzinyanlar tarafından yeniden yapılmak zorunda kalmıştır. Kaçmak için kalenin hendeğine atlamış; fakat daha sonra düşen taşlar tarafından öldürülmüş bir adamın cesedi kazılar sırasında bulunmuştur.[4] Sular önce limandan çekildi; fakat daha sonra geri dönüp şehri bastı. Bir kilisenin piskopos ve cemaati içindeyken yıkıldığı söylenmektedir. Fransiskan papazlar, Baf'taki kiliselerini depremin ardından terk etti.[5] Depremden sadece 30 yıl önce inşa edilmiş olan ve limanı gözetleyen Saranda Kolones kalesi deprem sırasında yıkıldı. Kuruyan limanı gözetlemek artık bir ihtiyaç olmadığından da tekrar inşa edilmedi.[6][7] Deprem, Baf kasabasını kalıcı biçimde değiştirdi. Limanı kullanılmaz hale getiren deprem, kıyıyı denize doğru genişletti ve bu nedenle limanın korunaklı yeri ortadan kayboldu.[7]

Özellikleri

Depremin tahmini büyüklüğü 7.0-7.5 olup, bu IX şiddetine denk gelmektedir.[1]

Kaynakça

  1. ^ a b Yolsal, S.; Taymaz, T. (2010). "Sensitivity Analysis on Relations Between Earthquake Source Rupture Parameters and Far-Field Tsunami Waves: Case Studies in the Eastern Mediterranean Region" (PDF). Turkish Journal of Earth Sciences. Cilt 19. ss. 313–349. doi:10.3906/yer-0902-8. 19 Ağustos 2011 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Aralık 2010. 
  2. ^ a b Wdowinski, S.; Ben-Avraham, Z.; Arvidsson, R.; Ekström, G. (2006). "Seismotectonics of the Cyprian Arc" (PDF). Geophysical Journal International. Cilt 164. ss. 176–181. doi:10.1111/j.1365-246X.2005.02737.x. 
  3. ^ Ambraseys, N.; Melville, C.P.; Adams, R. D. The seismicity of Egypt, Arabia, and the Red Sea: a historical review. Cambridge University Press. ss. sf. 40. ISBN 9780521391207. 
  4. ^ Mitchell, P.D. (2004). Medicine in the Crusades: warfare, wounds, and the medieval surgeon. Cambridge University Press. ss. sf. 120. ISBN 9780521844550. 
  5. ^ Antonopoulos, J. (1980). "Data from investigation on seismic Sea waves events in the Eastern Mediterranean from 1000 to 1500 A.D." Annali Di Geofisica. Cilt 33. ss. 179–198. 18 Temmuz 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 12 Aralık 2010. 
  6. ^ Rosser, J. (1985). "Excavations at Saranda Kolones, Paphos, Cyprus, 1981-1983". Dumbarton Oaks Papers (Fransızca). Cilt 39. ss. 81–97. 6 Eylül 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 30 Temmuz 2010. 
  7. ^ a b Pryor, J.H. (2006). Logistics of warfare in the Age of the Crusades: proceedings of a workshop held at the Centre for Medieval Studies, University of Sydney, 30 September to 4 October 2002. Ashgate Publishing. ss. sf. 115. ISBN 9780754651970. Erişim tarihi: 30 Temmuz 2010. 

+